അജിത് പവാറിന്റെ മരണം വിരൽ ചൂണ്ടുന്നത് അപകടമോ അതോ അദൃശ്യകരങ്ങളോ?

അജിത് പവാറിന്റെ മരണം വിരൽ ചൂണ്ടുന്നത് അപകടമോ അതോ അദൃശ്യകരങ്ങളോ?

അഷ്റഫ് കാളത്തോട്

അധികാരത്തിന്റെ ചോരമണക്കുന്ന ചതുരംഗക്കളവും സംശയങ്ങളുടെ ആകാശവും, മഹാരാഷ്ട്ര രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ ആകാശത്ത് വീണ്ടും കരിനിഴൽ വീണിരിക്കുന്നു. അജിത് പവാർ എന്ന കരുത്തനായ നേതാവിന്റെ അപ്രതീക്ഷിത വിയോഗം കേവലം ഒരു വിമാനാപകടമായി മാത്രം ഒതുക്കിത്തീർക്കാൻ ചരിത്രം അനുവദിക്കില്ലെന്നതാണ് ഇന്ത്യയിലെ സമകാലിക രാഷ്ട്രീയ സാഹചര്യം നൽകുന്ന സൂചന. ബാരാമതിയുടെ മണ്ണിൽ തകർന്നു വീണത് ഒരു വിമാനം മാത്രമല്ല, ദശാബ്ദങ്ങളായി ആ സംസ്ഥാനത്തെ നിയന്ത്രിച്ചിരുന്ന പവാർ കുടുംബത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ സമവാക്യങ്ങൾ കൂടിയാണ്. ശരദ് പവാർ എന്ന അതികായൻ തന്റെ അനന്തരവന്റെ മരണത്തിൽ രാഷ്ട്രീയം കാണരുതെന്ന് ആവർത്തിക്കുമ്പോഴും, രാഷ്ട്രീയ ബോധമുള്ള ഏതൊരാളും സംശയിച്ചുപോകുന്ന ചില നിഗൂഢതകൾ മുംബൈയുടെയും ഡൽഹിയുടെയും ഇടനാഴികളിൽ പുകയുന്നുണ്ട്. മഹാരാഷ്ട്രയിലെ അധികാര കസേരകൾക്ക് എന്നും ചോരയുടെയും ചതിയുടെയും കറപുരണ്ട ഗന്ധമുണ്ടായിരുന്നു എന്ന യാഥാർത്ഥ്യം വിസ്മരിക്കാനാവില്ല.

ഇന്ത്യയിൽ വിമാന ദുരന്തങ്ങൾ വർധിച്ചുവരുന്നത് സംശയങ്ങളുടെ ആകാശത്തിന് വീതി കൂട്ടുകയാണ്. പ്രത്യേകിച്ച് നിർണ്ണായകമായ രാഷ്ട്രീയ തീരുമാനങ്ങൾ എടുക്കേണ്ടി വരുന്ന സന്ദർഭങ്ങളിൽ പ്രമുഖ നേതാക്കൾ ഇത്തരം അപകടങ്ങളിൽപ്പെടുന്നത് കേവലം സാങ്കേതിക പിഴവുകളായി കാണാൻ സാധിക്കില്ല. ബംഗാൾ മുഖ്യമന്ത്രി മമത ബാനർജി ഉയർത്തുന്ന ആരോപണങ്ങൾ ഈ സംശയങ്ങൾക്ക് അടിവരയിടുന്നു. ഇത് സ്വാഭാവികമായ ഒരു അപകടമല്ലെന്നും, കൃത്യമായ പ്ലാനിങ്ങോടെ നടപ്പിലാക്കിയ ഒരു രാഷ്ട്രീയ ചതുരംഗക്കളിയാണെന്നുമാണ് അവരുടെ പക്ഷം. 

രാജ്യത്തെ ഞെട്ടിച്ച ഈ സംഭവത്തിൽ സുപ്രീം കോടതി നേരിട്ട് ഇടപെട്ട് ഒരു അന്വേഷണം നടത്തണമെന്ന ആവശ്യം ശക്തമാകുന്നതും ഇതുകൊണ്ടാണ്. കേന്ദ്ര ഏജൻസികളുടെ അന്വേഷണത്തിന് അപ്പുറം, നീതിന്യായ വ്യവസ്ഥയുടെ നേരിട്ടുള്ള നിരീക്ഷണം ഉണ്ടായാൽ മാത്രമേ അധികാരത്തിന്റെ ഇടനാഴികളിലെ അദൃശ്യ കരങ്ങളെ പുറത്തുകൊണ്ടുവരാൻ സാധിക്കൂ.

പ്രമോദ് മഹാജന്റെ വെടിയേറ്റുള്ള മരണത്തിൽ തുടങ്ങി, സംശയാസ്പദമായ സാഹചര്യത്തിൽ വാഹനാപകടത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ട ഗോപിനാഥ് മുണ്ടെയിലേക്കും, അടുത്തകാലത്ത് മുംബൈയെ നടുക്കിയ ബാബ സിദ്ദിഖിയുടെ അരുംകൊലയിലേക്കും നീളുന്ന ഒരു രക്തരൂക്ഷിത പാത മഹാരാഷ്ട്രയ്ക്കുണ്ട്. അവിടെയാണ് അജിത് പവാറിന്റെ മരണവും ഒരു ചോദ്യചിഹ്നമായി മാറുന്നത്. 

ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രീയത്തിലെ തന്നെ ഏറ്റവും വലിയ ചതുരംഗക്കളമായ മഹാരാഷ്ട്രയിൽ, അധികാരത്തിനായി പാർട്ടികൾ പിളരുകയും ചിഹ്നങ്ങൾ മോഷ്ടിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്ന ഈ കാലത്ത് ഇത്തരം അപകടങ്ങൾ കേവലം 'യാദൃച്ഛികത' എന്ന് വിളിക്കാൻ പ്രയാസമാണ്. അധോലോക ബന്ധങ്ങളും കോർപ്പറേറ്റ് താൽപ്പര്യങ്ങളും രാഷ്ട്രീയ ചരടുവലികളും കെട്ടുപിണഞ്ഞു കിടക്കുന്ന മുംബൈയിൽ, ഓരോ മരണവും ഓരോ പുതിയ രാഷ്ട്രീയ നീക്കത്തിന്റെ തുടക്കമോ അവസാനമോ ആണ്.

അജിത് പവാറിന്റെ വിയോഗം വരാനിരിക്കുന്ന തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ഗോദയിൽ സൃഷ്ടിക്കാൻ പോകുന്ന പ്രകമ്പനങ്ങൾ പ്രവചനാതീതമാണ്. എൻ.സി.പിയുടെ പിളർപ്പിന് ശേഷം ഒരു വലിയ വിഭാഗം അണികളെ കൂടെ നിർത്തിയിരുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ അസാന്നിധ്യം മഹായുതി (മഹാരാഷ്ട്ര രാഷ്ട്രീയത്തിലെ നിലവിലെ ഭരണകക്ഷിയായ സഖ്യമാണ് മഹായുതി (Mahayuti). 2022-ൽ ശിവസേനയിലെയും തുടർന്ന് 2023-ൽ എൻ.സി.പിയിലെയും പിളർപ്പിന് ശേഷമാണ് ഈ സഖ്യം ശക്തമായ രൂപം പ്രാപിച്ചത്)  സഖ്യത്തിന്റെ അടിത്തറ ഇളക്കാനിടയുണ്ട്. സഹതാപ തരംഗത്തേക്കാൾ ഉപരിയായി, ഒരു രാഷ്ട്രീയ അനാഥത്വം ആ വിഭാഗത്തിൽ രൂപപ്പെടുന്നത് ശരദ് പവാറിന് തന്റെ പഴയ സാമ്രാജ്യം തിരിച്ചുപിടിക്കാനുള്ള അവസരമായി മാറിയേക്കാം. എന്നാൽ അധികാരം നിലനിർത്താൻ ഏതറ്റം വരെയും പോകുന്ന സഖ്യകക്ഷികൾക്കിടയിൽ അജിത്തിന്റെ അനുയായികൾ ചിതറിപ്പോകുന്നത് മഹാരാഷ്ട്രയുടെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ഭൂപടത്തെ അടിമുടി മാറ്റിവരയ്ക്കും.

രാഷ്ട്രീയത്തിലെ ശത്രുത വ്യക്തിപരമായ തലത്തിലേക്ക് വളരുകയും, എതിരാളികളെ അപ്രസക്തമാക്കാൻ ഏതു മാർഗ്ഗവും സ്വീകരിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന പ്രവണത വർദ്ധിച്ചുവരുന്നത് ജനാധിപത്യത്തിന് വലിയ ഭീഷണിയാണ്. സുരക്ഷാ സന്നാഹങ്ങളുടെ നടുവിലും പ്രമുഖ നേതാക്കൾ അപകടത്തിൽപ്പെടുന്നത് ഭരണകൂട സംവിധാനങ്ങളുടെ പരാജയമാണ് വിളിച്ചുപറയുന്നത്. അടുത്തത് ആര് എന്ന ഭീതി ഓരോ നേതാവിന്റെയും നിഴലായി പിന്തുടരുമ്പോൾ, മഹാരാഷ്ട്ര രാഷ്ട്രീയം കൂടുതൽ പ്രക്ഷുബ്ധമാവുകയാണ്. 

വിമാനത്തിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങൾക്കിടയിൽ നിന്നും ഉയരുന്ന പുകയേക്കാൾ കടുപ്പമേറിയതാണ് ഇന്ന് ആ സംസ്ഥാനത്തെ രാഷ്ട്രീയത്തിലെ അവിശ്വാസത്തിന്റെ മൂടൽമഞ്ഞ്. പരമോന്നത നീതിപീഠത്തിന്റെ ഇടപെടൽ വഴി സത്യം പുറത്തുവന്നില്ലെങ്കിൽ, ഇന്ത്യൻ ജനാധിപത്യം ഇത്തരം നിഗൂഢമായ ആകാശച്ചുഴികളിൽ ഇനിയും തകർന്നുവീണുകൊണ്ടേയിരിക്കും.

ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രീയത്തിലെ വിമാന ദുരന്തങ്ങൾ കേവലം യാദൃച്ഛികതകളാണോ അതോ പരാജയപ്പെട്ട സുരക്ഷാ സംവിധാനങ്ങളുടെ ബാക്കിപത്രമാണോ എന്ന ചോദ്യം അജിത് പവാറിന്റെ വിയോഗത്തോടെ വീണ്ടും പ്രസക്തമാവുകയാണ്. ബാരാമതിയിൽ ലാൻഡിംഗിനിടെ സംഭവിച്ച ഈ ദുരന്തം വിരൽ ചൂണ്ടുന്നത് നമ്മുടെ വ്യോമയാന സുരക്ഷയിലെ ഗുരുതരമായ വിള്ളലുകളിലേക്കാണ്. 

സാങ്കേതികമായി പരിശോധിച്ചാൽ, കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനങ്ങളോ പൈലറ്റിന്റെ പിഴവോ മാത്രമല്ല, വിമാനത്തിന്റെ കൃത്യമായ അറ്റകുറ്റപ്പണികളിൽ സംഭവിക്കുന്ന അലംഭാവവും (Mechanical Failure) പലപ്പോഴും വില്ലനാകാറുണ്ട്. സഞ്ജയ് ഗാന്ധി മുതൽ മാധവറാവു സിന്ധ്യയിലേക്കും വൈ.എസ്. രാജശേഖര റെഡ്ഡിയിലേക്കും നീളുന്ന ആകാശദുരന്തങ്ങളുടെ പട്ടികയിൽ മറ്റൊരു പേര് കൂടി എഴുതിച്ചേർക്കപ്പെടുമ്പോൾ, എന്തുകൊണ്ട് വിഐപി വിമാനങ്ങൾ മാത്രം ഇത്തരത്തിൽ ലക്ഷ്യം തെറ്റുന്നു എന്ന ജനങ്ങളുടെ സംശയം ന്യായമാണ്.

പ്രത്യേകിച്ച്, അതീവ സുരക്ഷാ വിഭാഗത്തിൽപ്പെട്ട നേതാക്കൾ സഞ്ചരിക്കുന്ന വിമാനങ്ങളിൽ ഇത്തരം 'സാങ്കേതിക തകരാറുകൾ' ആവർത്തിക്കുന്നത് ഗൂഢാലോചനാ സിദ്ധാന്തങ്ങൾക്ക് വളമിടുന്നു. വിമാനത്തിനകത്ത് ബോധപൂർവം വരുത്തുന്ന കൃത്രിമങ്ങൾ (Sabotage) കണ്ടെത്തുക എന്നത് പലപ്പോഴും ദുഷ്കരമാണ്. വിമാനത്തിന്റെ യന്ത്രഭാഗങ്ങളിൽ വരുത്തുന്ന ചെറിയൊരു മാറ്റം പോലും ലാൻഡിംഗിലോ ടേക്ക് ഓഫി ലോ വലിയ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാം. മമത ബാനർജി ആരോപിക്കുന്നതുപോലെ, രാഷ്ട്രീയ എതിരാളികളെ ഇല്ലാതാക്കാനുള്ള ഒരു നിഗൂഢ താവളമായി ആകാശം മാറുന്നുണ്ടോ എന്ന് സംശയിക്കേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. കേന്ദ്ര ഏജൻസികളുടെ അന്വേഷണങ്ങൾക്ക് അപ്പുറം, ഇത്തരം അപകടങ്ങളിലെ ബ്ലാക്ക് ബോക്സ് വിവരങ്ങൾ സുതാര്യമായി പുറത്തുവിടാൻ അധികൃതർ തയ്യാറാകാത്തത് അവിശ്വാസത്തിന്റെ ആഴം കൂട്ടുന്നു.

അധികാരത്തിന്റെ ഇടനാഴികളിൽ വിട്ടുവീഴ്ചയില്ലാത്ത ‘ദാദ’യായിരുന്ന അജിത് അനന്ത്റാവു പവാറിന്റെ വിയോഗം മഹാരാഷ്ട്രയുടെ രാഷ്ട്രീയ ഭൂപടത്തിൽ സൃഷ്ടിക്കുന്ന ശൂന്യത പരിഹരിക്കാനാവാത്തതാണ്. പവാർ കുടുംബത്തിലെ പ്രായോഗികവാദിയായ ഈ നേതാവ്, 2023-ൽ എൻ.സി.പി പിളർത്തി ഷിൻഡെ-ബി.ജെ.പി സർക്കാരിന്റെ ഭാഗമായത് കേവലം അധികാരമോഹം കൊണ്ടല്ല, മറിച്ച് തന്റെ രാഷ്ട്രീയ നിലനിൽപ്പിനായുള്ള കരുത്തുറ്റ പോരാട്ടമായിരുന്നു. എന്നാൽ, ആ പോരാട്ടം പാതിവഴിയിൽ ഇത്തരമൊരു ദുരന്തത്തിൽ അവസാനിക്കുമ്പോൾ അത് പശ്ചിമ മഹാരാഷ്ട്രയിലെ സഹകരണ മേഖലയിലും എൻ.സി.പിയുടെ അടിത്തറയിലും വലിയ പ്രകമ്പനങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുമെന്നുറപ്പാണ്.

അജിത് പവാറിന്റെ അസാന്നിധ്യം വരാനിരിക്കുന്ന തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ഗോദയിൽ മഹായുതി സഖ്യത്തിന്റെ ആത്മവിശ്വാസത്തിന് വലിയ പ്രഹരമേൽപ്പിക്കും. ഒരു ജനസഞ്ചയത്തെ കൂടെ നിർത്താൻ പ്രാപ്തിയുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിൻഗാമിയായി ആര് വരുമെന്ന ചോദ്യം സഖ്യത്തിനുള്ളിൽ പുതിയ തർക്കങ്ങൾക്ക് വഴിമരുന്നിടും. അതേസമയം, ഈ സഹതാപ തരംഗവും രാഷ്ട്രീയ അനിശ്ചിതത്വവും ശരദ് പവാർ എന്ന തന്ത്രജ്ഞന് തന്റെ പഴയ സാമ്രാജ്യം തിരിച്ചുപിടിക്കാനുള്ള വഴിയൊരുക്കുമോ എന്നതും കാത്തിരുന്നു കാണേണ്ടതാണ്.

അധികാരത്തിന്റെ കനൽവഴികളിൽ വിമാനങ്ങൾ തകർന്നുവീഴുമ്പോൾ നഷ്ടപ്പെടുന്നത് ഒരു വ്യക്തി മാത്രമല്ല, ഒരു ജനതയുടെ പ്രതീക്ഷകൾ കൂടിയാണ്. സുപ്രീം കോടതിയുടെ നേരിട്ടുള്ള മേൽനോട്ടത്തിൽ ഈ അപകടത്തെക്കുറിച്ച് സമഗ്രമായ അന്വേഷണം നടന്നില്ലെങ്കിൽ, ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രീയത്തിലെ 'ആകാശച്ചുഴികൾ' ഇനിയും പലരെയും വിഴുങ്ങിക്കൊണ്ടേയിരിക്കും. സംശയങ്ങളുടെ മൂടൽമഞ്ഞ് മായണമെങ്കിൽ സാങ്കേതികമായ വിശദീകരണങ്ങൾക്കപ്പുറം രാഷ്ട്രീയമായ സുതാര്യത കൂടി ഈ കേസിൽ അനിവാര്യമാണ്. പരമോന്നത നീതിപീഠത്തിന്റെ ഇടപെടൽ വഴി സത്യം പുറത്തുവന്നില്ലെങ്കിൽ, ഇന്ത്യൻ ജനാധിപത്യം ഇത്തരം നിഗൂഢമായ ആകാശച്ചുഴികളിൽ ഇനിയും തകർന്നുവീണുകൊണ്ടേയിരിക്കും.